السيد الطباطبائي
241
اصول فلسفه و روش رئاليسم ( فارسي )
الف در بحثهاى ما ميان ماده و علت مادى فرق است و آن اينست كه مركبى كه از ماده و صورت تركيب يافته جزء مادى نسبت بجزء ديگر صورى ماده است كه صورت را مىپذيرد و نسبت بمجموع مركب ماده و صورت علت مادى است كه مركب در وجودش نيازمند اوست ولى در صورت اولى صورت نيازمند ماده نيست بلكه ماده بى صورت نمىتواند وجود داشته باشد . ب در عين حال چنان كه مشهود است كه ما گفتگوى فلسفى خود را با تسليم اصل مسلم علوم مادى كه اجسام مركب از ذرات بسيار كوچكى بنام ماده اجسام مىباشد ادامه مىدهيم چون علوم مادى براى اين ماده عمومى فعليتهاى چندى اثبات كردهاند ما نيز ناچاريم از روى قانون عليت و معلوليت عمومى چنان كه در علت فاعلى گفتيم ماده اى بسيطتر ( 1 ) از اين ماده مفروض كه ما در بحثهاى خود به اين ماده نام ماده المواد و هيولى مىدهيم اثبات نمائيم